Bamboe misleidend?

beeld bamboeBamboe is een tegenwoordig veelgeprezen vezelsoort voor textiel, vooral om zijn zachtheid en duurzame karakter. Verder ook om de vermeende anti-bacteriële eigenschappen. Echter zodra de bamboevezel echt zacht is, is het geen bamboe, maar iets anders…

Milieuvoordeel
Bamboe is een plant die behoort tot de grassoorten. Het groeit erg snel en heeft geen of weinig bestrijdingsmiddelen nodig tegen insecten, virussen, onkruid en schimmels. Dat is een groot verschil met katoen, dat juist heel veel bestrijdingsmiddelen nodig heeft en intensieve irrigatie. Ik noem katoen omdat bamboe vaak ingezet wordt als vervanger voor katoen. Bamboe wordt vaak in relatie met katoen gezien, want het is namelijk ook een cellulosevezel en als je het op een bepaalde manier verwerkt is het ook heel zacht, heeft het een soepele valling, kan het goed gekleurd worden en neemt het goed vocht op. Als je bovenstaande leest, zou je concluderen dat bamboe een enorm milieuvoordeel heeft (ten opzichte van katoen).

Wat gaat er mis
Bamboe komt op twee manieren in textiel voor, namelijk:
1. als onbewerkte bamboevezel, direct uit de plant, of
2. als viscosevezel, waarbij dus het plantaardige materiaal op chemische wijze omgezet is tot een kunstmatig gesponnen (uitgespoten) cellulosevezel: viscose.

En laat nu deze laatste de meest voorkomende zijn! Die is namelijk zacht en soepel. Terwijl de eerste aanmerkelijk stugger en harder is… Maar deze viscose is toch gemaakt van bamboe? Ja, maar viscose wordt in het algemeen op een zeer milieuonvriendelijke manier gemaakt, vanwege chemicaliën en energiegebruik en de eigenschappen van bamboe zijn volledig veranderd door het oplosmiddel.

Arbeidsomstandigheden
Deze staan ook ter discussie. Ten eerste werken de mensen met gevaarlijke chemicalien voor het viscoseproces. Maar ook schijnen de arbeiders in het veld onder erbarmelijke omstandigheden te moeten werken. Ik weet zelf niet hoe ver dit gaat, maar nu weet je in ieder geval dat speelt en verwijs verder graag naar: http://socialalterations.com/2010/02/14/bamboo-continued-misconceptions/.

En hoe staat het dan met de anti-bacteriële eigenschappen?

Tja, voor zover die al ‘bewezen’ waren voor de echte bamboevezels, is het voor de viscose-bamboe nog lastiger. Er is veel discussie over en het blijft een beetje duister. Harde bewijzen heb ik nog niet gezien. Bewijzen zijn vaak subjectief en commercieel getint. Je kunt zinsneden tegenkomen als: “Current studies show that it may help to:” en “research surrounding this science is well established…” Je kunt je afvragen WAAR dit dan precies is geconcludeerd, dat is onduidelijk. Bronnen verwijzen naar niet geverifieerde andere bronnen of naar elkaar. De bewoordingen zijn vaak vaag en onderzoeken niet echt wetenschappelijk. Natuurlijk kan ik het mis hebben en zijn er toch echt bewijzen voorhanden. Maar ik vraag me wel af waarom die zo lastig te vinden zijn en, of niet alle katoenen lakens in de ziekenhuizen allang vervangen zouden zijn door bamboe, als de antibacteriële werking zoveel beter was…

Informatief is ook: http://eartheasy.com/wear_bamboo_clothing.htm .

Cruciaal bij elke publicatie over bamboe is dus, dat aangegeven wordt waarover het stuk gaat: gaat het over echte onbewerkte bamboevezels, of over viscose van bamboe (uitgespoten bamboevezels).

Etikettering / labeling van bamboe als viscose (rayon)*:
Misleidend en in een aantal landen nu of binnenkort niet toegestaan: bamboe,  of bamboe viscose.
Niet misleidend en doorgaans wel toegestaan: viscose, of viscose van bamboe (of zoals in de VS: “rayon”, “viscose”, “rayon from bamboo” or “viscose from bamboo”).

* opmerking: viscose is niet de enige kunstmatige bamboevezel: viscose is een celluloseproduct van bomen, maar niet het enige, want we kennen bijvoorbeeld ook modal, lyocell en cupro; voor deze vezels worden net iets andere processen gebruikt zodat de vezeleigenschappen anders worden dan viscose, en in het geval van lyocell wordt het ook nog eens veel milieuvriendelijker geproduceerd

Klinkt allemaal erg negatief, hoe verder?
Bamboe als gewas blijft een aantal milieuvoordelen hebben ten opzichte van andere vezels, zoals ook hierboven al beschreven. Als het dan niet tot viscose verwerkt wordt maar als bamboevezel gebruikt wordt, of als in de toekomst bamboe omgezet kan worden tot lyocell (i.p.v. viscose), dan kunnen we er toch veel aan hebben. Immers het is ‘renewable’ (herwinbaar), ‘biodegradable’ (biologisch afbreekbaar) en groeit onder gunstige omstandigheden en vooral ook snel. Als nu de arbeidsomstandigheden ook nog verbeteren, dan zijn de voordelen toch wel erg groot, lijkt me.

Nu alleen nog eerlijk labelen…

 

Meer info per nov 2012: http://aatcc.informz.net/admin31/content/template.asp?sid=26548&ptid=99&brandid=4199&uid=1018232230&mi=2766881

 

===================================================

Q&A Quality Assistance kan ook bij dit onderwerp ondersteunen.

Voor meer informatie neem contact op met Chris Koeleman, per e-mail (c.koeleman@quality-assistance.nl)  of telefonisch: 06 – 443 98 216 of eventueel via Linkedin).

Graag heb ik ook je feedback op dit artikel! Heb je er een mening over, is er iets onduidelijk, of heb je een foutje ontdekt, geef het aan.

Leave a Reply